Sağlıklı gebelik için üreme sistemi enfeksiyonlarını önceden tespit edin.

 

Üreme sistemindeki organları etkileyen tüm enfeksiyonlara üreme sistemi enfeksiyonları denir. Bu enfeksiyonlar dış-iç üreme organlarında ortaya çıkabilir. Üreme sisteminde görülen enfeksiyonlar gebe kalmayı veya gebeliğin sağlıklı devam etmesini engelleyebilir. Tedavi edilmediği takdirde bu enfeksiyonlar; başta infertilite (gebe kalamama), kanser, düşük, dış gebelik, yenidoğan enfeksiyonları ve diğer birçok hastalığa neden olmaktadır. Bu enfeksiyonlar çoğu zaman belirti vermeyebilir. Ancak tedavi edilmediği sürece, belirtisiz enfeksiyonu olanlar bilmeden hastalığı başkalarına bulaştırırlar.

 

Üreme istemi enfeksiyonları, üreme sisteminin yapısını oluşturan savunma mekanizmalarının mikroorganizmalar tarafından bozulması sonucu oluşur. Bunlar; dış üreme organlarında, vajinada (hazne), rahim ağzında, salgı bezlerinde ve iç üreme organlarında görülebilir. Üreme sistemi hastalıklarının bir kısmı hastalığa sahip kişiler ile cinsel temas sonucu bulaşır. Bunlar; bel soğukluğu, frengi, trikomonas, Hepatit B-C sarılığı, genital uçuk (herpes), HPV (genital bölgede siğil) ve HIV/AIDS vb. hastalıklardır.

 

Üreme sistemindeki enfeksiyonlar çoğunlukla vajinal akıntının karakterindeki değişikler ile fark edilir. Normal vajinal akıntı kokusuz, yumurta akına benzer, berrak beyaz renkte ve kansızdır, iç çamaşırda sarı iz bırakabilir. Bu normal akıntı dış üreme organlarında kaşıntı ya da tahrişe neden olmaz. Anormal vajinal akıntı ise; koyu kıvamlı, sarı, yeşil kahverengi renkte, kanlı, köpüklü, rahatsız edici ve kötü kokulu, beraberinde ağrı ve idrar yaparken yanma, normal dışı kanama gibi belirtilerle seyreder.  Anormal akıntı dışında diğer önemli bulgular ise; cinsel organlarda ya da yakınında yara, siğil, çıban, ağrılı idrar yapma, akıntı ve kasıklarda şişliklerdir. Bu belirtiler görüldüğünde mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

 

Bu enfeksiyonlardan korunmak için neler yapılmalı?

 

Düzenli kontroller: Üreme organlarına ait enfeksiyonlar herhangi bir bulgu veremeyeceğinden, düzenli kontroller çok önemlidir. Kontrol muayeneleri sırasında vajinadan alınacak örnek laboratuvarda tahlil edilerek enfeksiyon varlığında uygun antibiyotiklerle kolayca tedavi edilebilir.

 

Doğru hijyen davranışları: Üreme sistemi enfeksiyonlarından korunmada doğru hijyen davranışları kazandırmak önemlidir. Menstruasyon (adet) döneminde hijyen oldukça önemlidir. Dikkat edilmesi gereken noktalar; ellerin ped değiştirmeden önce sabunla yıkanması, pedin genital bölgeye yerleştirilecek olan bölümüne elle temastan kaçınılması, günde 6-8 kez ped değiştirilmesi, pedlerin kapatılarak çöp kutusuna atılması gerekir. Bu dönemde vajinal tampon kullanımından kaçınmak gerekmekte ancak kullanımları söz konusu ise sadece gündüz ve hijyen kurallarına uyarak kullanılmaları önerilmektedir. Vajinal tamponlar uzun süre vajina içinde kaldığında, hayatı tehdit eden enfeksiyonlara neden olabilirler.

 

Tuvalet hijyeni: İdrar yapma ihtiyacı ortaya çıktığında ertelenmemelidir. Doğru hijyen davranışı tuvaletten önce ve sonra ellerin su ve sabunla yıkanması, taharetlenmenin temiz bölgeden kirli bölgeye doğru yapılması (önce idrar yapılan bölgenin sonra şayet büyük apteste yapılmış ise o bölgenin temizlenmesi) ve sonrası mutlaka tuvalet kağıdı ile kurulanması şeklinde olmalıdır. 

 

Banyo hijyeni: Banyo sırasında dış üreme organlarını yıkarken dikkatli olunması gerekmektedir. Tahrişe neden olmadan, genital bölge kenarında biriken yağlı oluşumlar temizlenmeli ve vajinal deodorant kullanımından kaçınılmalıdır. Havuz ya da denizde yüzdükten sonra hemen duş alınmalı ve kuru, temiz bir mayo giyilmelidir.

 

Önemli not: Özellikle kadınlarımızda evlendikten sonra artan vajinal duş (hazneyi yıkama)  gibi yanlış ve son derece riskli davranışınız var ise mutlaka bu davranışınızı bırakmanızı öneririz. Çünkü bu alışkanlık; haznedeki florayı bozarak üreme organlarında enfeksiyon oluşumuna, tekrarlayan ve tedavi edilse de davranış bırakılmaz ise tedaviye yanıt vermeyen enfeksiyonlara, bu enfeksiyonların kronikleşmesine ve iç üreme organlarına yayılmasına ve tüm bunların sonucunda da infertiliteye, kadın üreme organı kanserlerine neden olur. Bu nedenle asla uygulanmamalıdır.

 

İç çamaşırı seçimi: Genital bölge kuru ve temiz tutulmalıdır. İç çamaşırı seçiminde beyaz renkli ve pamuklu/penye olmasına dikkat edilmesi gerekmektedir. Ayrıca hijyenik açıdan iç çamaşırlarının her gün düzenli olarak değiştirilmesi gerekmektedir. Mikroorganizmaları öldürmek açısından da ütülenmesi önerilmektedir. 

 

Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlardan (CYBE) korunma

 

Bel soğukluğu, frengi, trikomonas, Hepatit B-C sarılığı ve HIV/AIDS gibi birçok hastalık korunmasız/güvenli olmayan cinsel ilişki ile bulaşmaktadır ve bu nedenle güvensiz cinsel ilişkiden kaçınılmalıdır. Korunmada her iki eşin sadık kalması koşulu ile tek eşlilik önemlidir. Her türlü cinsel ilişkide kondom kullanılmalıdır. Kondom hem gebelik, hem de hastalıktan korur. Hepatit B ve HPV’nin aşıları vardır ve aşı ile bu enfeksiyonlardan korunma sağlanabilir. Gebe kalınmadan önce sağlık kuruluşunda çiftlerin CYBE varlığı açısından risklerinin değerlendirmesi, testlerin yaptırılması ve çiftlerin birlikte tedavilerinin düzenlenmesi, gerekli ise aşılarının yapılması önerilmektedir.